دانلود کتاب کلیات قاسم انوار

کتاب نایاب کلیات قاسم انوار، اثری است دربردارنده‌ی تقریبا تمام اشعار و ابیات قاسم انوار شاعر پارسی‌سرای ایرانی قرن نهم هجری است که توسط استاد سعید نفیسی گردآوری شده و در سال ۱۳۳۷ خورشیدی منتشر گردیده است.

معرفی کتاب کلیات قاسم انوار

یکی از مهم‌ترین وظایف هر فردی که ایرانی باشد و دلبسته ایران و فرهنگ ایرانی، گرامی‌داشت و پاس‌داشت آثاری است که به زبان شیرین پارسی توسط بزرگان و ادبا و شعرای ایرانی، در طول هزاره‌ها، نوشته شده و برای ما به میراث گذاشته شده است.

یکی از بزرگانی که به زبان پارسی برای ما آثاری چند به جا گذاشته، معین‌الدین علی بن نصیر بن هارون بن ابوالقاسم حسینی سرابی تبریزی، معروف به قاسم انوار است. او افزون بر آن که از شعرای بزرگ و به‌نام ایران است، در تصوف نیز دستی داشته و در تذکره‌ها از وی در شمار بزرگان صوفیه نام رفته است.

کتاب حاضر که در حدود نیم قرن قبل با همت استاد سعید نفیسی گردآوری، تصحیح و بازنویسی شده و برای حفظ در تاریخ، منتشر گردیده است، اثری است سترگ، شامل اشعار و ابیات این شاعر بزرگ ایرانی که در حدود 5 قرن قبل می‌زیست.

اشعار قاسم انوار اکثرا دارای محتوایی عارفانه و معنوی هستند و به ویژه در میان اهل تصوف در این پنج قرن، مورد توجه ویژه قرار داشته‌اند.

---

همچنین بنگرید به کتاب‌های زیر:
دیوان حافظ
بدایع سعدی
دیوان اهلی شیرازی
شاهنامه فردوسی
مثنوی معنوی

نمونه‌ای از اشعار

ما سوز عشق را به دو عالم نمی‌دهیم
یک جرعه‌ای ز جام، به صد جم نمی‌دهیم

نامحرمان ز صحبت ما غافلند و ما
این تحفه را به مردم محرم نمی‌دهیم

با شوق یار، خاطر ما خُرّم است و خوش
ما سور عشق یار به ماتم نمی‌دهیم

افتادگان عشق فقیرند و سوگوار
این جام را به مرد مکرم نمی‌دهیم

رطلی که کرده‌ایم مهیا برای یار
آن رطل را به عیسی مریم نمی‌دهیم

…

قاسم انوار عارف و شاعر تبریزی سدهٔ نهم هجری

سید معین‌الدین علی، فرزند نصیر بن هارون بن ابوالقاسم حسینی، که در تاریخ ادب فارسی به نام «قاسم انوار» یا «شاه قاسم انوار» شناخته می‌شود، از عارفان و شاعران برجستهٔ سدهٔ نهم هجری قمری در ایران است. او در سال ۷۵۷ هجری قمری در شهر سراب، از توابع آذربایجان شرقی امروزی، چشم به جهان گشود. نسب او از طریق چند واسطه به خاندان حسینی می‌رسید و از همین رو عنوان «سید» را نیز با خود داشت.

قاسم انوار در مسیر سلوک عرفانی خود به خاندان شیخ صفی‌الدین اردبیلی، جد بزرگ سلسلهٔ صفویه، ارادت داشت. روایت شده که صدرالدین موسی، یکی از فرزندان شیخ صفی‌الدین، لقب «قاسم‌الانوار» را به او اعطا کرد؛ پیش از آن، او در شعر خود بیشتر با تخلص «قاسم» یا «قاسمی» شناخته می‌شد.

دربارهٔ چگونگی ورود او به حلقهٔ اهل طریقت، ابهاماتی در منابع کهن باقی مانده است. عبدالرحمن جامی در شرح احوال او آورده که قاسم انوار در آغاز به صدرالدین، فرزند صفی‌الدین اردبیلی، ارادت نشان داد و سپس به مصاحبت صدرالدین علی یمنی، از یاران اوحدالدین کرمانی، درآمد.

از قاسم انوار نقل شده که چهار بار پیاده راهی سفر حج شد که در دو نوبت از آن، مسیر را پابرهنه پیمود؛ نشانه‌ای از شدت زهد و ریاضتی که در سلوک خود پیش گرفته بود. زندگی او مقارن با دوران فرمانروایی تیموریان سپری شد، تا جایی که ادوارد براون، خاورشناس انگلیسی، او را دومین چهرهٔ شعری قابل‌توجه عصر امیر تیموری دانسته است.

در سال ۸۳۰ هجری قمری، پس از سوءقصدی به جان پادشاه وقت هرات، قاسم انوار به گمان همدستی در آن ماجرا از شهر هرات رانده شد. او راهی بلخ و سمرقند گردید و سرانجام به خرجرد جام بازگشت و در آنجا اقامت گزید. در همین منطقه خانقاهی بنیاد نهاد و در سال ۸۳۷ هجری قمری، در سن هشتاد سالگی، درگذشت. آرامگاه او در باغ همان خانقاه، در روستای لنگر تربت جام، قرار دارد. بعدها امیر علی‌شیر نوایی، سیاستمدار و ادیب دربار تیموری، دستور ساخت بنایی بر مزار او داد و اجازه داد صوفیان و عموم مردم از آن زیارت کنند.

قاسم انوار به سه زبان فارسی، ترکی و گیلکی شعر می‌سرود، امر که گستردگی دامنهٔ فرهنگی و زبانی او را نشان می‌دهد. دیوان اشعارش شامل غزل، قطعه، رباعی و چند مثنوی است. در میان این آثار، غزلیات عرفانی او جایگاه ویژه‌ای دارند و از نظر فضا و مضمون، شباهت‌های آشکاری با غزل‌های مولانا جلال‌الدین بلخی دارند.

محور اصلی اشعار او مفاهیمی چون وحدت وجود و اصطلاحات رایج در ادبیات دینی و عرفانی است. زبان شعری‌اش آکنده از اشارات قرآنی و تعبیرات مشایخ تصوف است و از میان شاعران عارف پیشین، بیشترین گرایش را به مولانا، حافظ و سنایی نشان می‌دهد. از نظر سبک‌شناسی، شعر او را می‌توان در امتداد سبک عراقی، سبک غالب سده‌های هشتم و نهم هجری، جای داد.

از میان آثار منظوم او، دو مثنوی انیس‌العارفین و صدمقام اهمیت ویژه‌ای دارند، چرا که به شرح اصطلاحات تصوف و عرفان اختصاص یافته‌اند. در کنار شعر، از او آثاری منثور نیز به یادگار مانده که به نثری ساده و روان نوشته شده‌اند؛ از جمله رساله‌ای در بیان علم و رسالهٔ سؤال و جواب.

شهرت قاسم انوار به دوران حیاتش محدود نماند. اشعار عرفانی او تا سدهٔ یازدهم هجری، یعنی حدود سال ۱۰۶۰ قمری، در محافل علمی هند نیز تدریس می‌شد و مورد اقبال اهل معرفت قرار می‌گرفت. این گستردگی تأثیر، نشان‌دهندهٔ جایگاه او در تاریخ شعر عرفانی فارسی است؛ شاعری که توانست تجربهٔ صوفیانهٔ خود را در قالب زبانی روشن و در عین حال عمیق به نظم درآورد و میان زیست عارفانه و بیان شاعرانه پیوندی استوار برقرار کند.

دانلود کتاب کلیات قاسم انوار (PDF)

کتاب نایاب کلیات قاسم انوار را به هر کاربری که به مطالعه آثار شیرین ادبیات پارسی علاقمند است، پیشنهاد می‌کنیم. این اثر که هم‌آکنون آماده دانلود شماست، کتابی نایاب، چاپ سال ۱۳۴۷ خورشیدی است که توسط کاربران تهیه و در کافه کتاب بارگزاری گردیده است.

شناسنامه کتاب

نام کتاب: کلیات قاسم انوار
اثری از: معین‌الدین علی بن نصیر بن هارون بن ابوالقاسم حسینی سرابی تبریزی قاسم انوار
گردآورنده: دکتر سعید نفیسی
سال چاپ: ۱۳۴۷ خورشیدی
فرمت کتاب: PDF
زبان کتاب: پارسی
حجم کتاب: کمابیش ۸ مگابایت
تعداد صفحات: ۵۳۱ برگ الکترونیکی